Kies per AI-use-case een vervangbare modelroute
Kies een vervangbare route per use-case
Maak modeltoegang een expliciet ontwerpbesluit zodra een use-case gevolgen heeft voor klanten, operatie of budget. Houd de taaklogica, promptversies, dataroute en providerconfiguratie apart. Dan kun je een alternatief beoordelen zonder een volledige workflow opnieuw te bouwen. Dit is een redactionele aanbeveling voor ontwerp en continuïteit, geen uitspraak dat elk team meerdere modellen tegelijk moet inzetten. De NIST AI RMF beschrijft vier samenhangende functies — govern, map, measure en manage — om AI-risico's te beheersen; dat biedt een bruikbare structuur om eigenaar, taak, meting en ingreep zichtbaar te maken.
Meet de uitwijkroute voordat er druk ontstaat
Maak voor elke prioritaire use-case een kleine vaste evaluatieset met representatieve invoer, een kwaliteitscriterium, maximale doorlooptijd en een beoordelaar. Vergelijk de primaire route met ten minste één vooraf gekozen alternatief op dezelfde set. Leg vervolgens een drempel vast: wanneer output onder de grens komt, toegang wordt beperkt of de kostenlimiet wordt geraakt, wordt de taak beperkt, omgeleid of door een mens beoordeeld. De Europese Commissie beschrijft general-purpose AI-modellen als basis voor een reeks downstream AI-systemen en benadrukt dat begrip van modellen in de hele AI-waardeketen downstreampartijen helpt hun verplichtingen na te komen. Dat onderbouwt documentatie in de keten, maar niet de specifieke technische geschiktheid van een alternatief model voor uw taak.
Leg het besluit en de grensgevallen vast
Gebruik een beslisregister per use-case, niet als administratieve eindstap maar als bedieningsinstructie. Noteer: use-case en eigenaar; primaire en alternatieve modelroute; evaluatieset en minimale score; kosten- of toegangsgrens; actie bij overschrijding; en het moment voor herbeoordeling. Het praktische hulpmiddel luidt: “Leg per use-case vast: eigenaar, primaire en alternatieve modelroute, evaluatieset, minimale kwaliteitsgrens, kosten- of toegangsgrens, actie bij overschrijding en herbeoordelingsdatum.” Daarmee wordt een providerwissel een toetsbaar besluit in plaats van improvisatie. Voor de wettelijke context geldt: “Deze aanpak vertaalt geen wettelijke verplichtingen naar individueel juridisch advies; toets rollen, toepasselijkheid en documentatie-eisen voor uw eigen AI-systeem.” De aangeleverde EU-passages noemen documentatie- en risicobeperkende verplichtingen voor bepaalde aanbieders van general-purpose AI-modellen, inclusief extra verplichtingen voor modellen met systeemrisico. Zij bepalen niet zelfstandig welke verplichtingen voor iedere afnemer of concrete toepassing gelden.
